گفتوگۆ لەبارەی کێشەی جوتیارانەوە کرا

لە سمینارێکدا لە زانکۆی هەڵەبجە گفتوگۆ لەبارەی کێشەی جوتیارانی هەرێمی کوردسان کرا، تێیدا ئاماژە بەوەکرا، کە زۆرینەی جوتیارانی هەرێمی کوردستان ڕوویان لە چاندنی گەنم کردووە، ئەوەش زیانی بە زەوی و ئاو گەیاندووە، بۆ چارەسەرکردنی ئەو کێشەیەش چەندین ڕێگاچارە خرایەڕوو.


ئەمڕۆ سەرۆكایەتی زانكۆیی هەڵەبجە بەهاوبەشی سەرۆكایەتی زانكۆی پۆلیتەكنیكی سلێمانی، سیمینارێکی لەبینای سەرۆكایەتی زانكۆ هەڵەبجە ڕێكخست، لەبارەی گرفتەکانی کشتوکاڵ و بەبازاڕکردنی بەرهەمەکان.

ئومێد ئەحمەد، بەرپرسی بەشی ڕێنمایی لەبەڕێوەبەرایەتی كشتوكاڵی هەڵەبجە، کە یەکێک بوو لە بەشداربووانی سیمینارەکە ئاماژەی بەو هۆکارانەکرد کەوای کردووە جوتیاران ڕوو لەچاندنی گەنم بکەن و وتی: بەهۆی ئەوەی ئێستا حكومەت گەنم دەكڕێت، زۆربەی زەویەكان دەكرێت بەگەنم، جوتیارەکان چەندین كێشەیان هەیە لەكاتی فرۆشتن و پێگەشتنی بەرهەمەكانیان، بەهۆی ئەو كێشە سیاسیانەی لەنێوان حكومەتی هەرێم و حکومەتی ناوەندیدا هەیە، جوتیارەکان پارەی ئەو گەنمەیان بەئاسانی پێنادرێت کە دەیفرۆشن بەحکومەتی ناوەندیی.

ناوبراو ئاماژەی بەوەشکرد، لەکاتی پێگەشتنی گەنمدا، لەدەرەوەی هەرێمی کوردستان گەنم هاوردە دەکرێت و بە نرخی گەنمی ناوخۆیی دەفرۆشرێت بە حکومەتی ناوەندیی، ئەوەش زیانی بە جوتیارانی هەرێمی کوردستان گەیاندووە، وتی: هیچ کەس ناتوانێت گەنم هاوردەی هەرێمی کوردستان بکات، ئەگەر بەرپرسێکی گەورەی لەپشتەوە نەبێت.

ئومێد ئەحمەد، ئاماژە بەو زیانانەکرد کە گەنم گەیاندوویەتی بە زەوی و ئاوی هەرێمی کوردستان و وتی: بەهۆی ئەو سەماد و ماددە كیمیاییانەی جوتیاران بۆ گەشەی گەنمەكانیان بەكاری دەهێنن، خاك و ئاوی دەریاچەو ڕووبارەكانی كوردستان پیسبوون.

ناوبراو لەکۆتایی قسەکانیدا ئاماژەی بە شیوازی چارەسەرکردنی کێشەی جوتیاران و پیسبوونی زەویەکان کرد و وتی: پێوستە حكومەت بێجگە لەوەرگرتنی گەنم، كونجی و گەنمەشامی و لۆكە، لە جوتیاران بکڕێت، چونكە زەویەكان هیلاكن و پیسبوونی زەوییەكان پەرەی سەندووە.

دواتر، ئاكۆ محەمەد، خاوەنی بڕوانامەی ماستەر لەبازاڕگەریی، قەسەی کرد و ئاماژەی بە کشەی زۆری نرخی بەرهەمە ناوخۆییەکان کرد و وتی: جوتیاری ئێمە لەبەر ئەوەی لەڕووی تەکنیکییەوە پەروەردەنەکراوە، نازانێت چۆن وابکات بەرهەمانی چەند هێندە زیادبکات، کاتێک بەرهەمەکەی پێدەگات، لەبەر ئەوەی کەمە نرخێکی زۆر کەوتووە لەسەری، بۆیە هەرچۆنێک بیفرۆشێت ناتوانێت بژێویی دابین بکات، یان ڕکابەریی بەرهەمی دەرەکی پێبکات.

ناوبراو ئاماژەی بە چۆنێتی چارەسەرکردنی ئەو کێشانەکرد و وتی: پێویستە لەهەموو شار و شارۆچكەكان ڕێنمایی پێویست بدرێت بەجوتیاران لەلایەن كەسانی شارەزاوە، بۆ ئەوەی بەشێوەیەکی زانستی بەرهەمەکانیان زیادبکەن، هەروەها پێویستە هانی كۆمپانیا دەرەكییەكان و ناوخۆییەکان بدرێت ئامێری پێشكەوتووی کشتوکاڵی بهێننە هەرێمی كوردستان و بەقەرزی درێژخایەن بیدەن بە جوتیاران، حکومەتیش پێویستە ساردخانە دروستبکات بۆئەوەی بۆ ماوەکەی درێژ بەرهەمی جوتیاران هەڵبگیریت و خراپ نەبێت.

د.ع