دۆسیە

كۆی بابەتەكان

  • دژی کورد هەڵوێستی ٩ و ١٦ی ئۆکتۆبەر بەردەوامە 

    لە ١٦ی ئۆکتۆبەردا هێزەکانی سوپای عێراق و حەشدی شەعبی بە هاوکاری دەوڵەتانی تورکیا و ئێران و بە چاوپۆشیی دەوڵەتانی دیکەی جیهان هێرشیان کردە سەر ناوچە دابڕێندراوەکانی باشوری کوردستان و ٥٢٪ی خاکی باشوری کوردستانیان داگیرکرد، لە ٩ی ئۆکتۆبەریشەوە هەڵوێستێکی هاوشێوەی ١٦ی ئۆکتۆبەر ڕووبەڕووی ڕۆژئاوای کوردستان بووەتەوە و بەچاوپۆشی هەموو دەوڵەتانی دونیا دەوڵەتی تورک و چەتەکانی هێرش بۆ داگیرکردنی ڕۆژئاوای کوردستان دەکەن.
  • ئامانجی تورکیا زیندوکردنەوەی چەتەکانی داعشە 

    ئامانجی دەوڵەتی تورک لە هێرشەکانی بۆسەر ڕۆژئاوا و باشوری کوردستان زیندوکردنەوەی خەلافەتی چەتەکانی داعش و لەناوبردنی کیان و ئیرادەی گەلی کوردە، بۆ ئەوەش هەموو هێزیکی بەکار دەهێنێت، لەبەرامبەر ئەو پلانانەشدا گەلی کورد پێویستە بە یەکێتی نەتەوەیی وەڵامی پیلانە داگیرکەرییەکان بداتەوە.
  • ٦٣ ساڵە شێخ مەحمود کۆچی دوایی کردووە هێشتا خەونەکەی بەدی نەهاتووە 

    بەر لە ٦٣ ساڵ شێخ مەحمودی حەفید کۆچی دوایی کرد، هەرچەند لەماوەی خەباتی سیاسی خۆیدا هەوڵی زۆری دا کە یەکێتی و یەکڕیی کورد دروستبکات، بەڵام سەرکەوتوو نەبوو، لە قۆناغە جیاجیاکانی دوای کۆچی دوایی شێخ مەحمود چەندین جار هەوڵی یەکڕیزیی کورد دراوە بەڵام دەتوانین بڵێین هێشتا یەکڕیی کورد دروست نەبووە و خەونەکەی شێخ مەحمود بەدی نەهاتووە.
  • ٢١ ساڵە گەلەکۆمەی سەر گەلی کورد بەردەوامە 

    لەدوای تێپەڕبوونی ٢١ ساڵ بەسەر گەلەکۆمەی نێودەوڵەتی سەر عەبدوڵا ئۆجالان ڕێبەری پەکەکە، هێشتا پیلانگێڕیی و گەلەکۆمەکانی سەر گەلی کورد بە پێشەنگایەتی فاشیزمی ئاکەپە بەردەوامە و گەلی کوردیش بەردەوامە لە ڕووبەڕوونوونەوەی پیلانگێڕییەکان و تێکشکاندنی گەلەکۆمەکان.
  • یەکێتی نەتەوەیی بۆ پێکنایەت؟ بەشی دووەم 

    پەرپرسانی هەندێک لە پارت و لایەنەکانی باشوری کوردستان، ئاماژە بەوەدەکەن، کە هۆکاری پێکنەهاتنی یەکێتی نەتەوەیی هەندێکی پەیوەندی بە وڵاتانی داگیرکەری کوردستانەوە هەیە، بەشی زۆریشی پەیوەندی بە تێڕوانی و جیاوازیی بیرکردنەوەی لایەنەکانی کوردستانەوە هەیە بۆ پێکهێنانی ئەو یەکێتی نەتەوەییە، دەشڵێن، کە پێویستە کورد ئەو بەربەستانە تێپەڕنێت و یەکێتی نەتەوەیی دروستبکات.
  • یەکێتی نەتەوەیی بۆ پێکنایەت؟ بەشی یەکەم 

    ماوەی زیاتر لە ١٠٠ ساڵە هەوڵەکانی پێکهێنانی یەکێتی نەتەوەیی کورد بەردەوامە، بەڵام تا ئێستا ئەو هەوڵانە بەئاکام نەگەیشتوون، داگیرکەرانی کوردستان هەمیشە دژایەتی یەکێتی کوردیان کردووە و پلانیان گێراوە دژی گەلی کورد و لایەنە کورییەکان، هەروەها دەستکاری دیمۆگرافیای کوردستانیان کردووە بۆ ئەوەی یەکێتی کورد پێکنەیەت، ئەم پلانانەش کاریگەرییان لەسەر گەلی کورد داناوە.
  • ڕیفراندۆم چی بەسەر باشوری کوردستاندا هێنا؟ 

    ڕیفراندۆمی هەرێمی کوردستان، چەندین دەستکەوتی سیاسی و ئابووری لە دەستی هەرێمی کوردستان دەرهێنا، وایکرد کە هەرێمی کوردستان لە بەرامبەر حکومەتی ناوەندی عێراق لاوازبێت، هەروەها پارچەبوونی لەنێوماڵی کورد لە هەرێمی کوردستان دروستکرد.
  • ٢٥ساڵە کورد لە باکور داوای ئاشتیی دەکات بەشەڕ وەڵام دەدرێتەوە 

    ماوەی ٢٥ ساڵە، گەلی کورد و بزوتنەوەی ئازادیی خوازیی گەلی کورد لە باکوری کوردستان هەوڵی چارەسەرکردنی کێشەکانی دەدات بە ڕێکاری ئاشتی، لەو چوارچێوەیەشدا پەکەکە سێ ئاگربەستی تاک لایەنەی ڕاگەیاندووە و جاریکیش کەوتووەتە ناو پرۆسەی ئاشتییە و چەندین جاریش بانگەوازیی بۆ ئاشتی کردووە، بەڵام دەوڵەتی تورک بە شەڕ و ئەنجامدانی ئۆپراسیۆن وەڵامی هەوڵەکانی ئاشتی داوەتەوە.
  • ٣١ی ئاب لاپەڕەیەکی بە ئازار لە مێژووی باشوردا 

    ئەمڕۆ ساڵیادی ڕووداوی ٣١ی ئابی ١٩٩٦ە کە بەهۆی شەڕی نێوان یەکێتی و پارتییەوە جارێکی دیکە دەبابەکانی ڕژێمی بەعس کۆڵانەکانی هەولێریان داگیرکردەوە، لە دوای دەیان ساڵ تێکۆشان، لە ڕاپەڕینی ساڵی ١٩٩١ بەشێکی گەورە لە خاکی باشوری کوردستان ئازادبوو، بەڵام لە ٣١ی ئاب-دا جاریکی دیکە مێژوویەکی بە ئازار تۆمارکرا و شانازییەکانی ڕاپەڕین کەوتە مەترسییەوە
  • یەکەم پشتیوانیی خەڵکی باکور لە هەولێرەوە بوو 

    لە باشوری کوردستان دوای ڕاپەڕینەکە، یەکەم خۆپیشاندان دژ بە دەوڵەتی تورک و بۆ پشتیوانیی گەلی باکور، لە شاری هەولێر ئەنجام درا و لە ئەنجامی دەستڕێژی گولـلەی هێزە ئەمنییەکان، دوو کەس شەهیدبوون، ئەمڕۆش ٢٧ ساڵ بەسەر ئەو خۆپیشاندانەدا تێدەپەڕێت، هێرشەکانی دەوڵەتی تورک زیاتر بووە، بەڵام هەولێر بێدەنگە.
  • فتوای جیهاد دژبە کورد، ٤٠ ساڵ لەمەوبەر درا 

    ڕۆژی ١٩/٠٨/١٩٧٩ هێشتا ساڵێک بەسەر شۆڕشی گەلانی ئێران-دا تێنەپەڕێبوو، کە دامەزرێنەر و ڕێبەری کۆماری ئیسلامی ئێران ڕۆحوڵا خومەینی فتوای جیهادی دژبە کورد دەرکرد، لەم ڕاپۆرتەدا هۆکارەکانی دەرکردنی فتواکە و گەلێک وردەکاری دیکە دەخرێنەڕوو.
  • تائێستا برینی تل عزێر و سیبا شێخ خدر ساڕێژ نەکراوە 

    ١٢ساڵ بەسەر کۆمەڵکوژیی سیبا شێخ خدر و تل عزێر دا تێپەڕدەبێت کە تیایدا نزیکەی هەزار کەس کۆمەڵکوژ کران، بەڵام هێشتا برینی ئەوان ساڕێژ نەکراوە، لێکۆڵێنەوە نەکراوە و بەرپرسان و تاوانبارانی ئەو کۆمەڵکوژییە سزا نەدراون.
  • دیار غەریب تەمەنێک تێکۆشانی بۆ یەکێتی نەتەوەیی کرد 

    دیار غەریب، ئەندامی کۆنسەی گشتی بەڕێوبەری کەجەکە، تەمەنێک تێکۆشانی بۆ یەکێتی نەتەوەیی کردووە و لەگەڵ هەر چین و توێژێکدا کۆبووبێتەوە و لەگەڵ هەر پارت و لایەنێکی کوردستانی پەیوەندی دروستکردبێت باسی یەکێتی نەتەوەیی و گرنگی یەکریزیی کوردی کردووە، بەهۆی کاریگەریی هەوڵ و تێکۆشانەکانییەوە بۆ ئازادیی و بۆ یەکێتی نەتەوەیی کوردەوە بووەتە ئامانجی داگیرکەرانی کوردستان.
  • بۆچی یەکێتی نەتەوەیی پێک نایەت؟- بەشی سێیەم 

    دەوڵەتانی تورکیا، ئێران، عێراق و سوریا، لە چەندین قۆناغی جیاوازدا و بە چەندین شێوە دژایەتی ئەو هەوڵانەیان کردووە، کە بۆ پێکهێنانی یەکێتی نەتەوەیی دراون، فشارە سەربازی و سیاسی و ئابوورییەکانیان بەکارهێناوە بۆ ئەوەی یەکێتی نەتەوەیی کورد پێکنەیەت، کاتێکیش هەنگاوەکانی تێکۆشانی ئازادیی کورد گەیەیشتووەتە ئاستێکی بەرز، دەوڵەتانی داگیرکەر پەیماننامەیان دژی کورد پێکهێناوە.
  • بۆچی یەکێتی نەتەوەیی پێکنایەت؟  بەشی دووەم 

    هۆکارەکانی پێکنەهێنانی یەکێتی نەتەوەیی زۆرن، بەشێکیان هۆکاری ناوخۆین و بەشێکیان هۆکاری دەرەکین، کە پەیوەندی بە پلانگێڕیی داگیرکەرانی کوردستان و دەوڵەتانی زلهێزەوە هەیە، ئەوەی پەیوەندی بە ناوخۆوە هەیە پەیوەستە بە بەرژەوەندی حزبەکان و خواستی پاوانخوازی و سڕینەوەی یەکترەوە کە لەم ڕاپۆرتەدا وردەکارییەکانیان دەخەینەڕوو.
  • هەوڵەکانی پێکهێنانی یەکێتی نەتەوەیی کورد- بەشی یەکەم 

    لە دوای دروستبوونی پارتی سیاسی لە کوردستان، هەرچەند ناکۆکی و شەڕ لەنێوان پارتەکاندا ڕووی داوە، بەڵام چەندین هەوڵی پێکهێنانی یەکێتی نەتەوەیی هەبووە و هەندێکیان ئەنجام و ئامانجی گەورەی لێکەوتووەتەوە.
  • مەخمور هەولێری پاراست کەچی ئێستا دەسەڵاتی هەولێر گەمارۆی داوە 

    دوێنێ ساڵیادی هێرشی چەتەکانی داعش بوو بۆسەر مەخمور، پێنج ساڵ پێش ئێستا چەتەکانی داعش چوونە ناو مەخمور و بە ئاڕاستەی هەولێر هەنگاویان نا، بەڵام بە بەرخۆدانی گەریلاکانی هەپەگەو  یەژاستار و هێزەکانی پاراستنی کامپی مەخموور توانیان دڕندەیی داعش تێکبشکێنن ، کەچی ئەمڕۆ لەلایەن دەسەڵاتدارانی هەرێمەوە ماوەی ٢٢ ڕۆژە لەژێر گەمارۆیەکی توند دایە.
  • سوکایەتییەکانی بەرپرسانی تورک بە کورد و هەرێمی کوردستان 

    بەرپرسانی تورک، لە وتار و دەرکەوتنەکانیاندا بە چەندین شێوە سوکایەتیان بە کورد و سەرکردەکانی کورد کردووە و سەرکردەکان بە پەڕۆی ڕزیو ناودەبەن، هەروەها هەرێمی کوردستان بە باکوری عێراق ناودەبەن و وەها پێناسەی دەکەن کە ئەگەر ئەوان نەبن هاوڵاتیانی هەرێمی کوردستان خواردن نابێت بیخۆن و جل نابێت لە بەری بکەن.
  • شەنگال دوای ڕادەستکردن و ئازادکردنەوەی بەرەو ئاوەدانی دەچێت 

    پێنج ساڵ بەسەر فەرمانی ٧٣ یەمی سەر ئیزدییەکاندا تێپەڕبووە، هێشتا هەزاران کەس دوورن لە خاکیان و هەزارانیش لە دەستی چەتەکاندا ماونەتەوەو شەڕڤانانی قەسەدە ناوبەناو لێیان ئازاد دەکەن، سەرەڕای هەموو ئاستەنگییەکان، ئێستا شەنگالییەکان لە ڕێگەی خۆبەڕێوەبەرییەوە لە ئامادەکاریی ژیانێکی نوێ-دان و خاکەکەیان ئاوەدان کردووەتەوە و دەیانەوێت ئاوەدانتری بکەنەوە، بۆ ئەوەش لە چوارچێوەی خۆبەڕێوەبەرییدا چەندین ڕێکخراو، شارەوانیی و دەزگایان دروستکردووە.
  • زارگەلی دووبارە دەبێتەوە 

    ساڵێکی دیکە بەسەر کۆمەڵکوژیی زارگەلی-دا تێدەپەڕێت و زامی زارگەلی بەسوێتر دەبێت، لەجیاتی ساڕێژبوون، بە کۆمەڵکوژییەکی تر برینەکە نوێ دەبێتەوە.
  • ڕاپۆرتی دانپێدانانی ئامانجی تورکیا لە عێراق و باشوری کوردستان 

    دەوڵەتی تورک پەکەکە وەک هۆکاری هێرشەکانی بۆ داگیرکردنی باشوری کوردستان پیشان دەدات، بەڵام راپۆرتێک کە لەلایەن SETA ی نزیک لە ئاکەپە-ەوە ئامادەکراوە، ئامانجی ڕاستەقینەی تورکیا ئاشکرا دەکات، لە راپۆرتەکەدا کە لەژیر ناوی "ستراتیژی تورکیا، بارەگا سەربازییەکان و عێراق" بڵاوبووەتەوە، بەهێزبوونی عێراق و بەڕێوبەری باشوری کوردستان وەک مەترسییەک نیشان دراوە و تا کەرکوک حیسابی بۆ کراوە، لە ڕاپۆرتەکەدا وتراوە:"هەوڵدانی هەرێمی کوردستان بۆ سەربەخۆیی هەڕەشەیە لەسەر یەکپارچەیی خاکی عێراق، ناسەقامگیریی لە عێراق و قووڵبوونەوەی دۆخی ئاڵۆز زیان دەگەیەنێتە تورکیا، داوای سەربەخۆیی کە کەرکوکیشی لەخۆی دەگرت، ئەگەری پێکدادان لە هەرێمەکە زیاد دەکات و مەترسیش لەسەر تورکمانەکان دروست دەکات، هۆکاری سەرەکی دروستکردنی بارەگا سەربازییەکان لە باکوری عێراق ئەمەیە".
  • دوومانگ داگیرکاریی دەوڵەتی تورک لە باشور 

    لە ماوەی دوومانگدا دەوڵەتی تورک ٥٠ جار بە تۆپ و فڕۆکە هێرشی کردووەتە سەر ٤٤ شوێن لە باشوری کوردستان و لە ئەنجامی هێرشەکانیشدا پێنج هاوڵاتی شەهید و ١٦ی دیکەش بریندار بوون، لە ماوەی یەک ساڵیشدا ١٦ گوند و ناوچەی برادۆست داگیرکراون.
  • سۆرانی مامەحەمە..ئەوڕۆژنامەنووسەی لە خەمی کەرکوکدا تیرۆرکرا 

    ئەو دەمەی خەریکی ئاشکراکردنی ڕووی گەندەڵکاران و هەڵدانەوەی پەردەی سەر نهێنیی بەرپرسانی شارەکەی بوو، لە شەوێکی تەموزدا لولەی تفەنگێک ڕووی تێکرد و بۆ هەتاهەتایە بێدەنگی کرد، کەرکوک-یش بۆ لەدەستدانی گەنجە خەمخۆرەکەی ڕەشی پۆشی.
  • بڕوانامەی ١٠ وەزیر گونجاو نییە لەگەڵ ئەو وەزارەتەی بەڕێوەی دەبەن 

    لەکابینەی نۆیەمی حکومەتی هەرێمی کوردستاندا، بێجگە لە سێ وەزیری هەرێم، لەکۆی ١٧ وەزیر کە وەزارەت بەڕێوە دەبەن، ١٠ وەزیریان بڕوانامەکانیان دوورن لەو وەزارەتەی بەڕێوەی دەبەن، ئەوە بێجگە لەوەی جێگریی سەرۆکی حکومەت بەکالۆریۆسی لە میکانیکدا هەیە.
  • لە مانگرتنی تامردنی ١٤ی تەمموزەوە بۆ یەکەم فیشەک 

    بەرخۆدانی پەکەکە، کە ١٤ی تەمموزی ١٩٨٢ بە مانگرتنی گەورەی تامردن دەستیپێکرد و گۆڕدرا بۆ هەنگاوی گەریلایی '١٥ی تەباخی "مانگی ٨"  ١٩٨٤'  لە ٣٧ـەمین ساڵیادیدا لە کوردستان و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بووەتە بەرخۆدانێکی جەماوەری.