یەکەم پشتیوانیی خەڵکی باکور لە هەولێرەوە بوو

لە باشوری کوردستان دوای ڕاپەڕینەکە، یەکەم خۆپیشاندان دژ بە دەوڵەتی تورک و بۆ پشتیوانیی گەلی باکور، لە شاری هەولێر ئەنجام درا و لە ئەنجامی دەستڕێژی گولـلەی هێزە ئەمنییەکان، دوو کەس شەهیدبوون، ئەمڕۆش ٢٧ ساڵ بەسەر ئەو خۆپیشاندانەدا تێدەپەڕێت، هێرشەکانی دەوڵەتی تورک زیاتر بووە، بەڵام هەولێر بێدەنگە.


ڕۆژی ١٨ی ئابی ١٩٩٢، سوپای تورک بە بەهانەی ئەوەی گوایە گەریلا چووەتە ناو شاری شرناخ-ی باکوری کوردستان، ماوەی سێ ڕۆژ گەمارۆی شارەکەی دا و دەستی بە تۆپباران و کۆمەڵکوژیی کرد، لە ئەنجامدا زیاتر لە ١٥٠ هاوڵاتی شەهیدبوون و بە سەدانی دیکەش برینداربوون، هەرووەها بەشێکی زۆری شارەکەش وێران بوو.

دوای گەیشتنی ئەم هەواڵە، لە شاری هەولێر نیگەرانییەکی زۆر دروستبوو، هاوڵاتیان ئەو کۆمەڵکوژییەی شرناخ-یان بە هەڵەبجە چواند، بۆیە چالاکوانان بە هاوکاریی چەند ئەندامیکی پارتی ئازادیی کوردستان PAK، ڕۆژی ٢٦ی ئاب، خۆپیشاندانێکی هێمنانەیان ڕێکخست بۆ پشتیوانی خەڵکی شرناخ و دژایەتیی دەوڵەتی تورک و دروشمەکانی "باکور، باشور، ڕۆژهەڵات، یەک ئامانج و یەک خەبات"، "شرناخ هەڵەبجەیە، کوردستان یەک پارچەیە"، "بڕوخێ داگیرکاریی بژی کوردستان"یان دەوتەوە، لەگەڵیشیدا دروشمی دژ بە ڕژێمی بەعس-یان دەوتەوە، کە هێشتا زوڵم سەتەمەکانی لە هزری خەڵکدا مابوو.

ئەوكاتە شێخەڵا و یانەی فەرمانبەران، شوێنی كۆبوونەوەكان بوون، خۆپیشاندەران لەوێ کۆبوونەوە، هێزێکی زۆری ئاسایشیش گەمارۆی خۆپیشاندەران-یان دا، چەکی قورس و دۆشکەیان پێبوو، ئینجا دەستیان کرد بە لێدان و ئەشکەنجەدان، دوو ئەندامی پارتی ئازادی کوردستانیان زۆر ئەشکەنجەدا و دەستگیریان کردن، ئەمەش زیاتر خۆپیشاندەرانی توڕەکرد، بەریەککەوتن لەنێوان هەندێک لە چالاکوانان و هیزەکانی ئاسایشدا دروستبوو، بەڵام خەڵک کەوتە نێوانیانەوە و شەڕەکە ڕاگیرا.

دوای دەستگیرکردنی ئەو دوو هاوڵاتییە، خۆپیشاندەران بڕیاریاندا بڕژێنە ناو شەقامەکان، بەڵام ڕێگەیان پێ نەدەدرا، کاوە نادر، کە یەکێک بووە لەوکەسانەی بەشداریی ئەو خۆپیشاندانەی کردووە، لەوبارەیەوە دەڵێت:"بەپێ تا ناو كۆڵانی توتن فرۆشەکان و كەبابی كۆیسنجق چووین، لەوێش ڕێگریی هەبوو، نازانم ئایا هەڤاڵانی پارتی ئازادی بوو یان ڕۆژنامەنووسێكی ئەڵمانی، كە جلی كوردیی لەبەردا بوو، چووە سەر ئۆتۆمبێلێک و پاڵپاڵێنەكەی ئاسایشی بۆ ئێمە وێنە دەگرت، ئەمەش ئاسایشی ترساند و  گەڕانە دواوە، شەهید ڕەئوف ئاكرەیی(سەرۆکی ڕێکخراوی ڕەنجدەران و تێکۆشەران)، بەتەنیا چووە سەرشەقام و ئیتر هیچ ڕێگایەك بۆ ڕێ‌گریی نەما".

"ناجوڵێین تا ئەو دوو هەڤاڵەمان نەدەنەوە"

خەڵکەکە بەرەو ئاسایشی هەولێر بەڕێکەوتن، بە ئامانجی  گوشار خستنە سەر ئاسایشی هەولێر  بۆ ئازادکردنی دەستگیرکراوەکان، کاوە دەگێڕێتەوە"كە گەیشتینە لای ئاسایش هەڤاڵانی پارتی ئازادیی وتیان ناجوڵێین تا ئەو دوو هەڤاڵەمان نەدەنەوە".

"بیاندوورنەوە"

لەو کاتەدا، داوادەکرێت نوێنەر دەستنیشان بکرێت بۆ ئەوەی سەردانی ئاسایشی هەولێر بکرێت و دانووستان دەست پێبکات، لەناو خۆپیشاندەرەکاندان هەر یەک لە کاوە نادر و موقەدەم عەزیز ئاکرەیی بۆ ئەو مەبەستە دەستنیشان دەکرێن، لەوبارەیەوە کاوەر دەڵێت:"من و موقەدەم عەزیز عەقراوی چوینە لای بەرێوەبەری ئاسایشی هەولێر كە (خورشید شێرە) بوو، پێشوازی لێكردین، موقەدەم عەزیز قسەی بۆكرد و وتی؛ 'ئێوە تابوری پێنجەمن و هەمووتان تاوانبارن، گوناهە و زوڵمە ئەو خەڵكە شۆڕشگێڕە'، لەوكاتە چایان هێنا، ئەفسەرێكی یەكێتی هاتە بنگوێی خورشید شێرە، و وتی 'خۆپیشاندەران دەیانەوێ بەردبارانمان بكەن'، خورشید شێرەش وتی: 'بڕۆن بیاندوورنەوە'، منیش وتم ئەوە زۆر نادادپەروارانەیە، بڕیارێكی نابەرپرسیارانەیە، چۆن دەكرێت خەڵك بكوژن؟!.

"من بەرپرسیاریەتییەکەی هەڵدەگرم"

کاوە بەردەوامیی بە گێڕانەوەی چیرۆکەکە دەدات"موقەدەم عەزیز عەقراوی بە خورشید شێرە، بەرپرسی ئاسایشی هەولێری  وت؛ 'ئەوە بەرپرسیارێتییە'، خورشید شێرە وتی؛ 'من هەڵیدەگرم'.

کاوە نادر، بەم شێوەیە ساتەکانی پێش تەقەکردنەکە دەگێڕێتەوە:"خەڵکێكی زۆر هات و پێیان وتین ئەوێ جێ بێڵین كە بەنیازن لێمان بدەن، كە هاتینە دەرەوە خەڵك لەبەردەم دەرگابوون، شەهید نەژبیر وتی 'چیتان كرد ؟'وتمان 'ڕایان زۆر خراپە، ئەگەر بەقسەمان دەكەن هەوڵدەین بڵاوببینەوە، چونكە بەدڵنیاییەوە تەقە دەكرێت'، ماوەیەکی زۆر كەمی پێچوو تەقە كرا و لە هەموو لایەكەوە فیشەك دەباری".

نەژبیر و کوردستان شەهید بوون

دوای ئەوەی دەستڕێژی گولـلە لە خۆپیشاندەران کرا، دوو کەس شەهید بوون، کاوە لەوبارەیەوە دەڵێت:"تەقە دەستیپێکرد، نەژبیر کەوت و لەوێ شەهید بوو، لەیلا-ش هاوڵاتییەکلی بەشداری خۆپیشاندانەکە بوو، لەگەڵ کچە چوارساڵانەکەی کە ناوی كوردستان بوو، بەر گولـلە کەوتن، کوردستانی تەمەن چوار ساڵە شەهید بوو و لەیلای دایکیشی بریندار بوو".

١٥ کەس سێ مانگ لە زیندان مانەوە

دواتر، ڕەشبگیریی دەستیپێکرد، نزیكەی ٥٠ كەس دەستگیر کران، بەڵام دواتر تەنیا ١٥ کەس مانەوە، ئەوانی دیكە ئازاد کران، ئەو ١٥ كەسەش، شەهید ڕەئوف و شەهید سەیفەدین و حەمەدەمین ناوێك و ژنێك بەناوی پەیمان و لەیلا و عەبدولڕەحمان هاوسەری پەیمان و چەند کەسێکی دیکە دوای سێ مانگ زیندانیی ئینجا ئازاد کران.

حەسەن جودی، یەکێکی دیکەیە لە بەشداربووانی ئەو خۆپیشاندانە و ئەو هێرشەی دەسەڵاتداران بە لەکەیەکی ڕەشی حوکمڕانیی لە باشور ناودەبات و  دەڵێت:"ئەو هێرشە ئامادەکاریی بوو بۆ شەڕی ناوخۆ، ئەگەر خۆپیشاندانیش نەکرایە، ئەوان رەشبگیرییان هەر دەکرد".

پێشیوایە، "ئەگەر ئاسایشی ئەوکاتەی پارتی و یەکێتی هێرشیان نەکردایەتە سەر خۆپیشاندەران، ئەمڕۆ داگیرکەری تورک جورئەتی نەدەکرد بۆردوومان و تۆپبارانی خەڵکی باشور بکات و باشوری کوردستان داگیربکات، خەڵک دەستگیر بکات و بیکوژێت، هەروەها تۆڕێکی بەرفراوانی جاسوسیی و سیخوڕیی پێش بخات".

جودی، تیشک دەخاتە سەر هەڵوێستی هاوڵاتیانی هەولێر "خەڵکی هەولێر بە وڵاتپارێزیی و نیشتیمانپەروەریی بە ناوبانگن، پیشتریش لەکاتی ئەنفالەکاندا هەموو ئەو خەڵکانەی کە ئاوارەبوون لە هەڵەبجە و پێنجوێن و بتوێن و شوێنەکانی تر دەچوونە هەولێر و خەڵک هاوکارییان دەکردن و پێداویستییەکانیان بۆ دابین دەکردن".

نەک تەنیا هەولێر، خەڵکی باشور ئێستاش و ئەوکاتەش پشتیوانییەکی بەرچاوی هەیە بۆ بەشەکانی تری کوردستان، بەڵام وەک حەسەن جودی دەڵێت:"دەسەڵاتداران دەیانەوێت ئەو ڕۆحە وڵاتپارێزیی و نەتەوەییە بکوژن".

ئێستا دۆخی باکوری کوردستان لە خراپترین ئاستیدایە و دەوڵەتی تورک بە ئاگر و ئاسن هێرش دەکاتە سەر هاوڵاتیان، دەستی بەسەر سێ گەورە شارەوانیی باکور و هاوسەرۆکی شارەوانییەکان، کە ئەندامی هەدەپەن و بە دەنگی خەڵک هەڵبژێردراون دوورخراونەتەوە، دژی ئەو زوڵم و ستەمانە گەلی باکور ڕژاونەتە سەر شەقامەکان و زیاتر لە ١٠ ڕۆژە بەرخۆدان دەکەن، دەوڵەتیش رووبەڕوویان دەبێتەوە سەرەرای ئەشکەنجەدانیان، لەم چەند ڕۆژەدا بە سەدان هاوڵاتیان دەستگیکردووە و لە زیندان توندیان کردوون.

ئەوەی جێگای سەرنجە، لە باشوری کوردستان بچوکترین چالاکیی بۆ پشتیوانیی گەلی باکور بەڕێوەنەچووە، لەم ڕووەشەوە حەسەن جودی دەڵێت:"دەبێت ئەو کلتوری پشتیوانیی و هاوخەمیەی خەڵکی باشور زیندووبکرێتەوە و زیاتر پێشبخرێت، ئەمڕۆش بڵێین خەڵکی باشور پشتیوانی باکورە و یەک تێکۆشانیان هەیە".

ش.ف